Το Manufacturing βάζει στο μικροσκόπιο τον Όμιλο Τιτάν, όπου στο πλαίσιο του ψηφιακού μετασχηματισμού καινοτομεί και δημιουργεί το έξυπνο εργοστάσιο του μέλλοντος.

‘Ηδη από το 2017, ο Όμιλος ΤΙΤΑΝ ξεκίνησε την επαναστατική χρήση των αλγορίθμων λειτουργικής βελτιστοποίησης στο εργοστάσιο παραγωγής τσιμέντου Pennsuco των ΗΠΑ, η οποία αποτέλεσε μία από τις πρώτες εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης στην παραγωγή τσιμέντου παγκοσμίως. Επενδύοντας στον ψηφιακό μετασχηματισμό του και εφαρμόζοντας ένα πρόγραμμα καινοτομιών τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ), ο Όμιλος δημιουργεί το «έξυπνο πράσινο εργοστάσιο τσιμέντου του μέλλοντος», ισχυροποιεί την ανταγωνιστικότητά του, ενισχύει την αποδοτικότητα της παραγωγικής και της εφοδιαστικής αλυσίδας, βελτιώνει την εμπειρία των πελατών του και αναδεικνύεται σε έναν από τους πρωτοπόρους στην εφαρμογή ψηφιακών τεχνολογιών στον κλάδο.

Το ολοκληρωμένο πρόγραμμα της Τεχνητής Νοημοσύνης
Ο ψηφιακός μετασχηματισμός ξεκίνησε για τον Όμιλο ΤΙΤΑΝ με την πιλοτική εφαρμογή μιας σειράς ψηφιακών λύσεων που αξιοποιούν τα λειτουργικά δεδομένα και την τεχνητή νοημοσύνη, οι οποίες ταυτόχρονα σήμαιναν και την υιοθέτηση ενός νέου, ευέλικτου τρόπου σκέψης και εργασίας – τη λεγόμενη ‘μάθηση μέσω δοκιμών’ (test & learn).
Ο Όθων Μανής, Manufacturing Digitization & Data Management Director, TITAN Group Digital Center of Competence, αναφέρει ότι: «Το 2020 ιδρύσαμε το Κέντρο Ψηφιακού Μετασχηματισμού, στο οποίο συγκεντρώσαμε εξειδικευμένες ψηφιακές γνώσεις και εργαλεία, με τη βοήθεια των οποίων έχουμε προχωρήσει σε μια σειρά καινοτομιών με απτά αποτελέσματα. Ανάμεσά τους, πρωτεύουσα θέση έχουν οι καινοτομίες τεχνητής νοημοσύνης, οι οποίες περιλαμβάνουν τη χρήση αυτόνομων αλγορίθμων για τη βελτιστοποίηση ολόκληρης της γραμμής παραγωγής σε πραγματικό χρόνο.

Μέσω των αλγορίθμων αυτών γίνεται εφικτή η καταγραφή, οργάνωση, μελέτη και αξιοποίηση μεγάλου όγκου λειτουργικών δεδομένων (big data), τα οποία προέρχονται από χιλιάδες ειδικούς αισθητήρες, ενσωματωμένους στον εξοπλισμό των εργοστασίων, που προσαρμόζονται στα χαρακτηριστικά της διαδικασίας παραγωγής του τσιμέντου και αποτελούν μια μοναδική πειραματική προσέγγιση για τη δημιουργία προγνωστικών εργαλείων».

Οι εφαρμογές της ΤΝ στην παραγωγική διαδικασία
Σήμερα, τέτοιου είδους εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης έχουν αρχίσει να επεκτείνονται στην παραγωγική διαδικασία των εργοστασίων του Τιτάνα στις ΗΠΑ, την Ελλάδα, τη Βραζιλία και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη καθώς και στη βελτιστοποίηση της εφοδιαστικής του αλυσίδας και της εμπειρίας των πελατών του. Ο κ. Μανής αναφέρει μερικές από τις πιο σημαντικές:
• Πλήρως αυτοματοποιημένοι και αυτόνομοι αλγόριθμοι που αυξάνουν την παραγωγικότητα και μειώνουν την κατανάλωση θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας των εργοστασίων τσιμέντου.
• Μοντέλα προγνωστικής συντήρησης με βάση την τεχνητή νοημοσύνη, που προβλέπουν αστοχίες του εξοπλισμού.
• Μοντέλα βελτιστοποίησης του αποθέματος ανταλλακτικών, με παράλληλη αύξηση της διαθεσιμότητας κρίσιμων υλικών. Οι σχετικοί αλγόριθμοι μηχανιστικής εκμάθησης (machine learning) αναπτύχθηκαν στην Ελλάδα και ήδη χρησιμοποιούνται σε όλα τα ελληνικά εργοστάσια του ομίλου.
• Εφαρμογές προσομοίωσης του δικτύου διανομής των προϊόντων μας για βελτιστοποίηση του κόστους μεταφορών.
• Εμπορικές εφαρμογές – portals για τους πελάτες μας, για παραγγελίες και παρακολούθηση των παραδόσεων, στα πρότυπα του e-commerce.

Τα οφέλη της ΤΝ στη βιομηχανική παραγωγή
Η εφαρμογή ψηφιακών λύσεων μπορεί να έχει θεαματικά αποτελέσματα. «Έχουμε ήδη δει διψήφια ποσοστά βελτίωσης, της τάξης του 10%, στην παραγωγικότητα βιομηχανικών γραμμών, στη μείωση κατανάλωσης ενέργειας και λειτουργικού κόστους, αλλά και στη μείωση των εκπομπών CO2, στην αύξηση της παραγωγικότητας των οχημάτων και των εφοδιαστικών αλυσίδων–αποτελέσματα πολύ σημαντικά, αν αναλογιστούμε ότι, στο βιομηχανικό περιβάλλον, μια βελτίωση της τάξης του 3-4% μέσω παραδοσιακών τεχνολογιών θεωρείται επίτευγμα», λέει ο κ. Μανής.

Αξιοσημείωτο παράδειγμα αποτελεί το έργο βελτιστοποίησης της λειτουργίας του κατακόρυφου μύλου τσιμέντου, του εργοστασίου στο Καμάρι Βοιωτίας. Με την ολοκλήρωσή του, η παραγωγή του μύλου αυξήθηκε κατά 6-7%, ενώ έχει ήδη ξεκινήσει το αντίστοιχο έργο και στο εργοστάσιο της Θεσσαλονίκης. «Έχει ενδιαφέρον να αναφέρουμε ότι, συγκριτικά με άλλα προγράμματα τεχνολογικής αναβάθμισης σε βιομηχανικό περιβάλλον, δεν απαιτούνται μεγάλες επενδύσεις για τις βασικές υποδομές. Ο τομέας που απαιτεί προσεκτικό και μακροχρόνιο σχεδιασμό είναι αυτός που αφορά στην καταγραφή, αποθήκευση και προστασία ενός τεράστιου όγκου λειτουργικών δεδομένων, των big data, με βάση τα οποία προγραμματίζονται οι αλγόριθμοι τεχνητής νοημοσύνης και μηχανιστικής εκμάθησης», καταλήγει ο κ. Μανής.

Όπως σε κάθε μετασχηματισμό, έτσι και στην 4η βιομηχανική επανάσταση απαιτούνται νέες δεξιότητες και δημιουργική μίξη ανθρώπων με συμπληρωματικά γνωστικά πεδία, όπως μηχανικοί των εργοστασίων (domain experts), μηχανικοί πληροφοριακών και λειτουργικών συστημάτων (ΙΤ & ΟΤ), αυτοματιστές, επιστήμονες δεδομένων (data scientists) και ειδικοί δημιουργίας ολοκληρωμένων λύσεων (integrators), προκειμένου να μπορέσουν να υλοποιηθούν επιτυχώς τα προγράμματα ψηφιοποίησης. «Η ταχεία υλοποίηση των λύσεων σε όλα τα εργοστάσια του Ομίλου επιτυγχάνεται μέσω μιας διαδικασίας ευέλικτης εφαρμογής και προσαρμογής των ψηφιακών εργαλείων στις ιδιαιτερότητες κάθε εργοστασίου, από τους ανθρώπους μας», αναφέρει ο κ. Μανής.

Παράλληλα, ψηφιακός μετασχηματισμός σημαίνει και αλλαγή στην κουλτούρα και τη συμπεριφορά των ανθρώπων. «Στον Τιτάνα υποστηρίζουμε τους ανθρώπους μας προκειμένου να διευρύνουν το γνωστικό υπόβαθρό τους για να συν-δημιουργήσουμε τις ψηφιακές λύσεις που είναι απαραίτητες για την εξέλιξη όλων μας, και προωθούμε ένα πιο ευέλικτο τρόπο εργασίας, όπου η βελτίωση διαδικασιών και τρόπων λειτουργίας είναι συνεχής, με τη βοήθεια των ψηφιακών εργαλείων. Άλλωστε αυτό που δίνει τελικά το βέλτιστο αποτέλεσμα είναι ο συνδυασμός των ανθρώπων με τις κατάλληλες δεξιότητες και την τεχνολογία», σημειώνει ο κ. Μανής.

Ο ρόλος της ΤΝ για τη βιωσιμότητα
Αυτή τη στιγμή, ο ψηφιακός μετασχηματισμός και η μείωση ανθρακικού αποτυπώματος οδηγούν τις αλλαγές στη βιομηχανία τσιμέντου. «Αυτό που απαιτούν είναι μια νέα προσέγγιση στον τρόπο με τον οποίο λειτουργούμε και η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης έχει να προσφέρει πολλά σε αυτή την κατεύθυνση», αναφέρει ο κ. Μανής.

Ο Όμιλος ΤΙΤΑΝ θα προβεί και σε άλλες ενέργειες για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητάς του μέσω του ψηφιακού μετασχηματισμού, αλλά και των καινοτόμων ιδεών και εργαλείων του R&D (τμήμα Έρευνας και Ανάπτυξης), οδεύοντας προς το «έξυπνο, πράσινο εργοστάσιο του μέλλοντος». Αυτό σημαίνει, με απλά λόγια, μείωση CO2, αύξηση της παραγωγής και ποιοτικές βελτιώσεις του τσιμέντου, με στόχο ένα πιο «πράσινο» προϊόν.